AuraWhiteหน้าแรก › บทความ › dry socket คืออะไร
Dry Socket คืออะไร? ทำไมถอนฟันแล้วปวดหนักขึ้นวันที่ 3 พร้อมวิธีป้องกัน
ถอนฟันหรือผ่าฟันคุดผ่านไปสองสามวัน อาการควรจะดีขึ้น... แต่กลับปวดหนักกว่าเดิม? นี่คือสัญญาณคลาสสิกของภาวะที่เรียกว่า dry socket ค่ะ บทความนี้จะอธิบายว่ามันคืออะไร เกิดจากอะไร ป้องกันยังไง และเมื่อไหร่ต้องรีบกลับมาพบหมอ — อ่านจบแล้วจะดูแลแผลตัวเองได้อย่างมั่นใจขึ้นเยอะเลยค่ะ
Dry Socket คืออะไร เกิดขึ้นได้ยังไง
หลังถอนฟันหรือผ่าฟันคุด ร่างกายจะสร้างลิ่มเลือดขึ้นปิดปากเบ้าฟัน (socket) เปรียบเหมือนพลาสเตอร์ธรรมชาติที่ปกป้องกระดูกและปลายประสาทด้านใน ระหว่างที่เนื้อเยื่อใหม่ค่อย ๆ สมานตัว
dry socket (ชื่อทางการคือ กระดูกเบ้าฟันอักเสบ — alveolar osteitis) เกิดเมื่อลิ่มเลือดนี้หลุดหรือสลายไปก่อนเวลา เบ้าฟันจึงเปิดโล่ง กระดูกด้านในสัมผัสกับอากาศ น้ำลาย และเศษอาหารโดยตรง ผลคืออาการปวดที่ชัดเจนกว่าปวดแผลทั่วไป และแผลหายช้าลงค่ะ ภาวะนี้พบได้เป็นส่วนน้อยของการถอนฟันทั้งหมด แต่พบบ่อยขึ้นในเคสผ่าฟันคุดล่างและผู้ที่สูบบุหรี่
อาการแบบไหนที่ใช่ Dry Socket
- ปวดรุนแรงขึ้นในวันที่ 2–4 หลังถอน/ผ่า ทั้งที่ก่อนหน้านั้นเริ่มดีขึ้นแล้ว — นี่คือจุดสังเกตสำคัญที่สุด เพราะแผลปกติจะปวดมากสุดใน 1–2 วันแรกแล้วค่อย ๆ เบาลง
- ปวดร้าวจากเบ้าฟันไปถึงหู ขมับ หรือลำคอฝั่งเดียวกัน
- มีกลิ่นปากหรือรสไม่พึงประสงค์ในปากต่อเนื่อง
- ยาบรรเทาปวดทั่วไปช่วยได้น้อยกว่าที่ควร
ถ้ามีอาการเข้าข่ายสัก 1–2 ข้อ อย่ารอค่ะ ทัก LINE @auradental หรือโทร 080-515-9551 เพื่อให้คุณหมอประเมินและนัดเข้ามาดูแผลโดยเร็ว
วิธีป้องกัน: ปกป้องลิ่มเลือดให้อยู่ครบ 5–7 วัน
| ควรทำ | ห้ามทำ |
|---|---|
| กัดผ้าก๊อซตามเวลาที่หมอแนะนำ | ใช้หลอดดูดทุกชนิด (แรงดูดดึงลิ่มเลือดหลุด) |
| ทานอาหารอ่อน เย็นหรืออุ่น (ดูเมนูแนะนำ) | สูบบุหรี่/บุหรี่ไฟฟ้า อย่างน้อย 5–7 วัน |
| วันแรกแค่อมน้ำแล้วปล่อยไหลออกเบา ๆ | บ้วนน้ำแรง ๆ หรือกลั้วปากรุนแรงใน 24 ชม.แรก |
| วันถัดไปบ้วนน้ำเกลืออุ่นเบา ๆ หลังอาหาร | ใช้ลิ้น นิ้ว หรือไม้จิ้มฟันแคะบริเวณแผล |
| พักผ่อน งดกิจกรรมหนัก 2–3 วันแรก | ดื่มแอลกอฮอล์ช่วงสัปดาห์แรก |
ผู้ที่สูบบุหรี่เป็นประจำมีความเสี่ยงสูงกว่าคนทั่วไปอย่างชัดเจน ถ้าวางแผนจะผ่าฟันคุด แจ้งคุณหมอล่วงหน้าได้เลยค่ะ จะได้วางแผนการดูแลแผลร่วมกันตั้งแต่ก่อนผ่า
เป็นแล้วรักษายังไง — ไม่ต้องกลัวค่ะ
ข่าวดีคือ dry socket ดูแลรักษาได้ไม่ซับซ้อน เมื่อมาถึงคลินิก ทันตแพทย์จะล้างทำความสะอาดเบ้าฟันอย่างนุ่มนวลเพื่อนำเศษอาหารออก จากนั้นใส่ยาเฉพาะที่ลงในเบ้าฟันเพื่อบรรเทาอาการและช่วยให้แผลสมานต่อได้ อาการปวดของคนไข้ส่วนใหญ่ทุเลาลงชัดเจนหลังได้รับการดูแล* และอาจนัดมาเปลี่ยนยาจนกว่าแผลจะเข้าสู่การสมานตามปกติ
สิ่งที่ไม่ควรทำคือซื้อยาหรือวัสดุมาใส่แผลเอง รวมถึงการทนปวดรอให้หายเอง เพราะนอกจากทรมานโดยไม่จำเป็นแล้ว ยังเสี่ยงติดเชื้อเพิ่มค่ะ เรื่องยาแก้ปวดให้ปรึกษาทันตแพทย์หรือเภสัชกรเป็นราย ๆ ไป
ถอนฟัน–ผ่าฟันคุดที่ AuraWhite ดูแลกันจนแผลหาย
ที่คลินิกทันตกรรม AuraWhite บางพลี เราแนบคำแนะนำหลังถอน/ผ่าให้ทุกเคส พร้อมช่องทาง LINE ที่คุณหมอตอบเอง — มีอะไรผิดปกติระหว่างพักฟื้น ส่งข้อความหรือรูปมาถามได้เลย ไม่ต้องเดาไม่ต้องกังวลคนเดียว คลินิกเปิดทุกวัน 10:00–20:00 น. ไม่เว้นวันหยุดนักขัตฤกษ์ อยู่ข้างตลาดกิ่งแก้ว บางนา-ตราด กม.12 มีที่จอดรถค่ะ ใครที่มีสิทธิประกันสังคม ออร่าไวท์เป็นคลินิกคู่สัญญา ไม่ต้องสำรองจ่าย ถอนฟันใช้วงเงินทำฟันทั่วไปได้ ส่วนค่าผ่าฟันคุดเบิกแยก ไม่ไปใช้วงเงินนั้น เคสที่อยู่ในเกณฑ์ผ่าได้โดยไม่มีค่าใช้จ่ายเพิ่ม ทันตแพทย์เอกซเรย์ประเมินและแจ้งก่อนเริ่มเสมอค่ะ
คำถามที่พบบ่อย
dry socket คืออะไร?
ภาวะกระดูกเบ้าฟันอักเสบหลังถอนฟัน/ผ่าฟันคุด เกิดจากลิ่มเลือดที่ปิดแผลหลุดก่อนเวลา ทำให้ปวดมากและแผลหายช้าค่ะ
อาการ dry socket เป็นอย่างไร ต่างจากปวดแผลปกติไหม?
แผลปกติปวดมากสุด 1–2 วันแรกแล้วดีขึ้น แต่ dry socket ปวดแรงขึ้นวันที่ 2–4 และอาจร้าวถึงหูค่ะ
ป้องกัน dry socket ได้อย่างไร?
งดหลอดดูดและบุหรี่ 5–7 วัน ไม่บ้วนแรงใน 24 ชม.แรก และทำตามคำแนะนำหลังผ่าอย่างเคร่งครัดค่ะ
เป็น dry socket แล้วรักษาอย่างไร?
ทันตแพทย์ล้างเบ้าฟันและใส่ยาเฉพาะที่ อาการมักทุเลาชัดเจนหลังการดูแล* ไม่ควรใส่ยาเองที่บ้านค่ะ
dry socket หายเองได้ไหม?
ร่างกายสมานได้แต่ช้าและปวดมากระหว่างนั้น พบทันตแพทย์เร็วช่วยให้ทุเลาเร็วกว่ามากค่ะ
ปวดผิดปกติหลังถอนฟัน อย่าทนรอนะคะ
ทัก LINE เล่าอาการหรือส่งรูปให้คุณหมอดูก่อนได้เลย คุณหมอตอบเองค่ะ
💬 ทัก LINE @auradentalบทความที่เกี่ยวข้อง: หลังผ่าฟันคุดกินอะไรได้บ้าง · ผ่าฟันคุดบางพลี · ฟันคุดไม่ปวด ต้องผ่าไหม · ผ่าฟันคุดใช้ประกันสังคม
*ผลลัพธ์ขึ้นอยู่กับแต่ละบุคคล ข้อมูลในบทความเป็นความรู้ทั่วไป ควรได้รับการตรวจประเมินโดยทันตแพทย์ · คลินิกทันตกรรม AuraWhite (ออร่าไวท์) 59/13 ม.1 ต.ราชาเทวะ อ.บางพลี สมุทรปราการ 10540 · โทร 080-515-9551